صنعت گردشگری جهان فلج شد

سفر شوم کرونا به ایران

امسال سال خوبی برای گردشگری ایران نبود، از سیل و تنش‌های سیاسی گرفته تا سقوط هواپیما و حالا هیولای کرونا که سایه مهیبش تن رنجور گردشگری را بیش از پیش لرزانده است.

در حالی که تورهای خارجی کنسل شده‌اند، پروازها به ایران متوقف شده و هتل‌ها خالی مانده‌اند، فعالان گردشگری چشم‌شان به شب عید بود که آن هم دود شد و به هوا رفت.
کرونای گردشگر در حال سفر به کشورهای مختلف جهان از جمله گردش در شهرهای ایران است و همین مسافر شوم، صنعت گردشگری ایران و جهان را فلج و مسافران را خانه‌نشین کرده است. اگرچه تمام برنامه‌ریزی‌های جهانی در حوزه جذب گردشگر در سال جاری میلادی توسط کشورها بهم ریخت اما تعدادی زیادی از این کشورها بیشتر از دیگران زیان کردند مانند چین که ویروس کرونا از آنجا به تمام جهان سرایت کرده است.
ویروس کرونا در حال فتح همه کشورهاست و هر از گاهی خبر می‌رسد که از جایی و کشوری سر درآورده است در ایران هم از شهر قم شروع کرد و بعد به شهرهای استان گیلان و تهران بیشترین سفر را داشته است این ویروس گردشگر حالا گردشگری جهان را با سفرهایش فلج کرده است. ونیز به شهر ارواح تبدیل شد، موزه‌های جهان بسته شدند پروازها خوابید و آلمان بزرگترین نمایشگاه گردشگری‌اش را کنسل کرد.
در ایران هم هتل‌های شهرهای مختلفی از جمله گیلان و مازندران و قم مسافر نمی‌پذیرند و هر کسی که وارد شهرهای دیگر شود تحت معاینه‌های بیماریاب قرار می‌گیرد تا مشخص شود حامل ویروس هست یا نه. ایرانی‌ها که تا همین چند روز پیش در حال برنامه‌ریزی برای انجام سفرهای نوروزی خود بودند حالا نمی‌دانند آیا می‌توانند در هفته آینده هم سفر کنند یا نه چه برسد به ایام نوروزی که دو هفته دیگر از راه می‌رسد.

اصفهان
کرونا رعشه بر تن گردشگری ایران و شهرهای توریستی‌اش انداخته است. اصفهان در راس هرم وارونه گردشگری ایران روزهای سختی پیش‌رو خواهد داشت.
کریم بیگی رئیس جامعه هتلداران اصفهان به ایرنا درباره آنچه آنها را این روزها در شرایط سخت قرار داده است، گفت: جامعه هتلداران اصفهان در بن‌بستی گیر افتاده‌اند و نمی‌دانند چگونه و چطور در این شرایط به معضلاتشان رسیدگی کنند. وی یادآور شد: در این روزهای پایان سال و شب عید که هزینه‌ها مضاعف است بحران عجیبی بخش هتلداری و گردشگری را فرا گرفته است. هتل‌ها بحث سنوات، عیدی، پاداش را در کنار حقوق پرسنل‌ها دارند و همه اینها روی هم جمع شده و بسیاری از هتل‌ها رو به ورشکستگی هستند. بیگی هشدار داد که اگر فکری به حال سرمایه‌گذاران گردشگری و هتلداری نشود ضربه جبران‌ناپذیری به این صنعت وارد خواهد شد: اگر به دنبال بحران به‌وجود آمده، اخراج پرسنل و کارکنان هم صورت بگیرد، موجی از بیکاری را هم در جامعه خواهیم داشت اینها عواقبش بیشتر و مضاعف‌تر است و مشکلات جبران‌ناپذیری ایجاد خواهد شد.
محسن روناسی، رئیس اتحادیه آژانس‌داران اصفهان نیز از خسارت‌های سنگینی می‌گوید که کابوس بزرگ فعالان گردشگری شده است. به زودی آمار و ارقام خسارت به آژانس‌داران اصفهان مشخص خواهد شد اما برآورد روناسی با توجه به آمارهای ضمنی که از همکارانش در این رابطه دریافت کرد رقمی بیشتر از ۲۰میلیارد تومان است. این حداقل خسارتی است که کرونا روی دست گردشگری اصفهان گذاشته است. به گفته رئیس اتحادیه آژانس‌داران اصفهان تعهدهای میلیاردی، بعضا دلاری و یورویی، دفاتر آژانس‌ها را متحمل خسارات سنگینی کرده که دلایلش را این‌طور توضیح داد: به دو دلیل خسارت‌ها بالا هستند، یکی تورهایی که در حال اجرا بود و با مصوبه‌ای که اعلام کردند بدون خسارت مستردد می‌شود و فاجعه بعدی که در حال روی دادن است منتفی شدن پروازهای نوروز است که با توجه به دپوزیت‌هایی (پیش پرداخت)که پرداخت شده و تعهداتی که در کشورمان با کشورهای خارجی ایجاد کردندمستردد خواهد شد و این خسارت عددبسیار سنگینی است و به این راحتی نمی‌توان آن را پیش‌بینی کرد.

یزد
هتل‌های یزد به دنبال شیوع بیماری کرونا، با صدور بیانیه‌ای به طور خودخواسته و بدون دریافت هیچ اطلاعیه و ابلاغیه‌ای نسبت به تعطیلی واحدهای اقامتی و حتی بومگردی‌ها خود اقدام و هدف از این اقدام را تلاش برای حفظ سلامت مردم اعلام کردند.
سیدامیرناصر طباطبایی رئیس جامعه هتلداران استان یزد و مسئول یکی از هتل‌های استان در گفت‌وگو با ایسنا در این رابطه به اهمیت حفظ سلامت شهروندان اشاره و اظهار کرد: این اقدام صرفاً با هدف حفظ سلامت مردم و جلوگیری از سفر به یزد انجام شده است. وی افزود: به دنبال تعطیلی مراکز اقامتی، گردشگرانی که مقصد یزد را در نظر دارند، کاهش خواهند یافت، ضمن این که در این بازه زمانی ضدعفونی واحدها و آموزش هرچه بیشتر پرسنل نیز انجام می‌شود.
علی داد، مدیر یکی دیگر هتل‌های یزد هم در گفت‌وگو با ایسنا درباره تعطیل شدن یک هفته‌ای هتل‌های یزد، تصریح کرد: هر چند ضریب اشغال هتل‌ها کاهش چشمگیری داشته و همین میزان محدود گردشگر نیز برای اقتصاد هتل‌ها ضروری است اما سلامت مردم و پرسنل هتل‌ها نسبت به مسائل اقتصادی و گردشگری اولویت دارد.

شیراز
رئیس جامعه هتلداران استان فارس اظهار کرد: شیوع بیماری کرونا تاثیر منفی زیادی بر گردشگری این استان گذاشته به‌گونه‌ای که اکنون میزان اشغال تخت‌های واحدهای اقامتی فارس کمتر از ۵درصد است. حسن سیادتان افزود: بیش از ۸۰ درصد رزرو هتل‌های فارس برای نوروز ۹۹ کنسل شده است و هتلداران اکنون با مشکل جدی پس دادن وجه استرداد مواجه هستند.
 وی با بیان اینکه در هفته‌های گذشته هتل‌ها برای استقبال از میهمانان نوروزی تدارکات زیادی دیده‌اند، گفت: سیل ۵ و ۶ فروردین ۹۸ و ایام نوروز گذشته نیز بر گردشگری تاثیر منفی گذاشت و باعث شد رزروهای نیمه دوم نوروز ۹۸ کنسل شود.
سیادتان با بیان اینکه باید بسته‌های حمایتی فوری برای تاسیسات گردشگری لحاظ شود، اضافه کرد: با این شرایط هتل‌های استان فارس و شیراز یکی پس از دیگری با تعطیلی مواجه خواهند شد.

خراسان جنوبی
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی گفت: به منظور پیشگیری از شیوع ویروس کرونا با صدور بخشنامه‌ای پذیرش تور گردشگری در استان تا اطلاع ثانوی ممنوع شده است. حسن رمضانی در گفت‌وگو با ایرنا افزود: ممنوعیت پذیرش تور به تمامی اقامتگاه‌های بوم‌گردی، کمپ‌ها و سایر مراکز اقامتی تحت نظارت میراث فرهنگی اعلام شده است. به هتل‌ها و مهمان‌پذیرهای استان نیز اعلام شده اگر مهمان پذیرش می‌کنند مطابق شیوه‌نامه بهداشتی اقدامات پیشگیرانه برای ضد عفونی این مکان‌ها انجام دهند. مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی با بیان اینکه بازدید گروهی از موزه‌ها و آثار تاریخی تحت مدیریت میراث فرهنگی استان نیز ممنوع شده است گفت: برای مدیریت تفرجگاه‌ها نیز باید دستورالعمل از دبیرخانه ستاد مبارزه با کرونا اعلام شود که در صورت نیاز اقدامات پیشگیرانه در دستور کار قرار می‌گیرد.

جزیره هرمز
بخشدار جزیره هرمز گفت: ورود مسافران و گردشگران غیربومی به جزیره هرمز برای پیشگیری از شیوع ویروس کرونا ممنوع شد. مجدالدین حسینی اظهار کرد: درحال‌حاضر تمام فضاها و معابر عمومی جزیره هرمز توسط نیروهای شهرداری ضدعفونی و گندزدایی شده است. وی گفت: با تهیه مواد ضدعفونی و گندزدا، ادارات، سرویس‌های بهداشتی بوستان‌ها و مساجد، فضاهای اداری و مدارس، تجهیزات و سکوهای بوستان ها، خودپردازهای بانک ها، نانوایی‌ها و دیگر مکان‌های عمومی هر روز گندزدایی و ضدعفونی می‌شود.

گردشگری جهان زیر سایه ویروس تاجدار
چند روز پیش مدیرعامل شورای جهانی سفر و گردشگری اعلام کرد: شیوع ویروس «کرونا» می‌تواند میلیاردها دلار خسارت برای گردشگری جهان به بار بیاورد. گلوریا گوئوارا در گفت‌وگو با یک نشریه اسپانیایی گفت: با این که هنوز برای اطلاع پیدا کردن از این موضوع زود است، اما شورای جهانی سفر و گردشگری با همکاری موسسه تحقیقاتی «آکسفورد اکانامیک» برآورد اولیه‌ای انجام داده که به واسطه آن دست کم ۲۲ میلیارد دلار خسارت برای حوزه گردشگری جهانی تخمین زده شده است.
 میزان خسارت برآوردشده که تقریبا با ۲۰.۲ میلیارد یورو برابری می‌کند، خوش‌بینانه‌ترین آمار احتمالی ارائه‌شده از سوی موسسه «آکسفورد اکانامیک» است که ۱۱ فوریه منتشر شد و در خلال آن به فرضیه احتمالی کاهش ۷.۰ درصدی سفرهای خارجی توسط شهروندان چینی اشاره شد. اما اگر بحران شیوع ویروس «کرونا» به اندازه بحران ویروس بیماری «سارس» طول بکشد، این رقم می‌تواند تا دوبرابر یعنی به ۴۹ میلیارد دلار نیز برسد.
ویروس بیماری سارس از ماه نوامبر سال ۲۰۰۲ شیوع پیدا کرد و در ژوئیه ۲۰۰۳ کنترل شد.
 اگر مدت زمان شیوع ویروس «کرونا» بیش از بحران ویروس بیماری «سارس» باشد، خسارت واردشده می‌تواند به ۷۳ میلیارد دلار نیز برسد. در این میان اقتصادهای وابسته به گردشگری چین همچون «هنگ کنگ»، «تایلند»، «ماکائو»، «فیلیپین» و «کامبوج» بیش از همه دچار خسارت خواهند شد.

فرانسه
همچنان که مقاصد مهم گردشگری سراسر جهان به دلیل ترس از شیوع ویروس «کرونا» با آینده‌ای نامشخص مواجه هستند، فرانسه که پربازدیدترین کشور جهان شناخته می‌شود از همین حالا با کاهش تعداد گردشگر مواجه شده است.
به گزارش فوربس، به گفته وزیر اقتصاد فرانسه، از آن‌جایی که گردشگران چینی هرساله ۲.۷ میلیون نفر از بازدیدکنندگان فرانسه را تشکیل می‌دهند، شرایط در امسال میلادی برای فرانسه همچون گذشته نخواهد بود و صنعت گردشگری در فرانسه از زمان شروع شیوه این ویروس حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد کاهش داشته است.
 همچنین به گزارش آسوشیتدپرس، اپیدمی ویروس کرونا موزه «لوور» پاریس را هم تعطیل کرد و کارکنان و مسئولان این موزه که از آثار هنری محافظت می‌کردند، از ترس آلوده شدن به این ویروس، موزه را تعطیل کردند و از پذیرش بازدیدکنندگان سر باز زدند.

ژاپن
گسترش ویروس کرونا فشار و لطمه زیادی را به بخش‌های گردشگری و حمل‌ونقل ژاپن وارد کرده است. به گزارش ژاپن تودی، گسترش سریع ویروس کرونا موجب شده تا مردم ژاپن تمایلی برای بیرون آمدن از منازل خود نداشته باشند و این مسئله خسارت سنگینی را به بخش‌های گردشگری و حمل‌ونقل این کشور وارد کرده است.
بر اساس این گزارش تعداد مسافرانی که طی روزهای اول تا ۱۹ فوریه بین شهرهای توکیو و اوزاکا مسافرت کرده‌اند نسبت به سال قبل بیش از ۸ درصد کاهش داشته است. این مطلب را یکی از مقام‌های ارشد شرکت راه آهن مرکزی ژاپن اعلام کرده است. این روند نزولی مشابه با ماه ‌۲۰۱۱ میلادی است که اقتصاد ژاپن پس از زلزله و سونامی و فاجعه هسته‌ای در شمال شرق این کشور، با رکود بی‌سابقه‌ای روبه‌رو شد.

گرجستان
وزیر اقتصاد گرجستان از ضرر هنگفت بخش گردشگری این کشور به دلیل لغو پروازهای مستقیم ایران و چین به گرجستان خبر داد.
 «ناتیا توماوا» گفت: بخش گردشگری این کشور حدود ۱۱ میلیون دلار بابت لغو پروازهای ایران و چین خسارت می‌بیند. بسته به مدت زمان طول کشیدن این بحران، این خسارت افزایش می‌یابد اما امیدوارم که دنیا به سرعت با این چالش مقابله کند.

یک راهکار چینی برای جبران خسارت‌ها
بخشنامه دولت برای استرداد هزینه هتل‌ها و مراکز اقامتی و همچنین پروازها در حالی ابلاغ شد که برخی نسبت به آن انتقاد داشتند و معتقد بودند آژانس‌های هواپیمایی و همچنین برگزارکنندگان تور و هتل‌داران ضرر هنگفتی از این بابت می‌کنند که در این میان باید به تجربه چین نگاهی داشت.
تورگردان‌ها و فعالان گردشگری برای این موضوع راهکارهایی را نیز ارائه کردند و آن هم محفوظ ماندن اعتبار نزد آژانس‌دار و یا هتلدار بود. این پیشنهاد نیز از چین الگو گرفته شده بود.
ماه گذشته همزمان با سال نوی چینی برنامه سفر ۳۵ میلیون گردشگر چینی لغو شد که بحران بزرگی برای گردشگری دنیا بود. دولت چین به کمک آژانس‌های مسافرتی آمد و بسیاری از کارگزاران خارجی نیز با آنها همکاری کرده و قبول کردند که گردشگران چینی یک سال بتوانند فرصت داشته باشند که از تور خریداری شده خود استفاده کنند. این اقدام توانست جلوی ضررهای زیاد را بگیرد؛ بنابراین می‌توان از آن هم در ایران الگو گرفت.

پرتگاه سقوط
«یکی از بزرگترین صنایع جهان است، ۵.۷ تریلیون دلار گردش مالی دارد و مسئول شغل ۳۱۹ میلیون نفر است. به عبارتی دیگر، تقریبا از هر ۱۰ نفر روی کره زمین، یک نفر در این صنعت کار می‌کند. حالا، هیچ بخش دیگری از اقتصاد به اندازه این صنعت به دلیل ویروس کرونا در معرض خطر قرار نگرفته است.»
پایگاه خبری سی‌ان‌ان بیزنس، چنین درباره خطر سقوط صنعت گردشگری به دلیل شیوع ویروس کرونا می‌نویسد. بر اساس این گزارش، صنعت سفر تا کنون ضربه بزرگی به دلیل محدودیت‌های سفر خورده اما با این وجود، لغو سفرهای تجاری و تفریحی، تنها آغاز ماجرا بوده است.
به اعتقاد کارشناسان، ویروس کرونا بزرگ‌ترین بحران صنعت گردشگری از زمان حمله تروریسی ۱۱ سپتامبر تا کنون است.
مارک زندی، اقتصاددان ارشدی که در شرکت تحلیلی مودی کار می‌کند، می‌گوید: «این صنعت در لبه پرتگاه سقوط است و سریع‌ترین و مستقیم‌ترین آثار اقتصادی کرونا، روی صنعت گردشگری بوده است.»
بر اساس گزارش سی‌ان‌ان بیزینس، ضربه کرونا به صنعت سفر، می‌تواند در صورت ادامه شیوع کرونا، به کل اقتصاد جهان آسیب جدی بزند.
بخشی از این آسیب به دلیل لغو سفرهای تجاری و بخشی نیز لغو سفرهای تفریحی بوده است. شرکت‌های بزرگی همچون آمازون، سفرهای غیرضروری برای کارمندان را لغو کرده‌اند. اتحادیه جهانی کسب‌وکارهای سفر، پیمایشی را در میان ۴۰۰ کسب‌وکار مختلف انجام داده است.
بر اساس این پیمایش، تقریبا نیمی از این کسب‌وکارها تمام سفرها و جلسات‌شان را لغو کرده‌اند.
 اسکات سالومبرینو، رئیس بخش تجاری اتحادیه جهانی کسب‌وکارهای سفر، تشبیه ۱۱ سپتامبر را به کار می‌گیرد و ادامه می‌دهد: «شیوع ویروس کرونا، وضعیت کاری بسیاری از شرکت‌ها را تغییر داده است. اگر این ماجرا به یک همه‌گیری جهانی تبدیل شود، صنعت گردشگری میلیاردها دلار از دست خواهد داد. این زیان، به کل اقتصاد جهانی انشعاب خواهد یافت.»
بر اساس گزارش سی‌ان‌ان بیزینس، در صورت ادامه این وضعیت میلیون‌ها نفر شغل‌شان را از دست خواهند داد. گروه‌های کم‌درآمد این صنعت بیشتر از همه در معرض خطر هستند؛ مانند کارگران هتل‌ها و گارسون‌های رستوران‌ها. از آنجایی که این کارگران مجبور می‌شوند که هزینه‌ها و مصرف‌شان را به شدت کاهش دهند، اثر این رکود در ابعاد بزرگتری کل اقتصاد جهان را درگیر خواهد کرد. کرونا نسخه سفرهای داخلی و خارجی را در هم پیچانده و هتل‌ها و آژانس‌ها روبه ورشکستگی‌اند، همه اینها درحالی است که فعالان گردشگری ایران از مسئولان خواسته‌اند تا برای بحران گردشگری چاره‌ای بیندیشند.


چاپ