اشرف البلاد؛ «شهر موزه‌ای» که بی‌نصیب مانده است

صبا رضایی - گروه تجارت: بهشهر شهری تاریخی است که در استان مازندران واقع شده و علاوه بر جاذبه‌های طبیعی بسیار، بناهای باستانی و جاذبه‌های تاریخی بسیاری دارد. بهشهر در دوران شاه عباس صفوی ایجاد شده و باغ‌ها و عمارت‌هایی به یادگار از آن دوران دارد.

همچنین مناطق ییلاقی و طبیعت و روستاهای اطراف آن جاذبه‌های طبیعی بسیاری برای گردشگران دارد. بهشهر با اینکه ظرفیت‌های مناسبی برای توسعه گردشگری دارد اما تاکنون اقدامی جدی در این زمینه انجام نشده و به خوبی به گردشگران کشور معرفی نشده است. کم بودن تعداد هتل‌ها و مسارخانه‌ها یکی از مشکلاتی است که این شهرستان با آن مواجه است.


شهر موزه‌ای جذاب
به گفته مسئولان گردشگری بهشهر یک شهر موزه است که با وجود کوچکی، اماکن تاریخی و جاذبه‌های طبیعی بسیاری دارد. این شهرستان همچنین از دیرباز محلی برای تولید محصولات نساجی بوده است. دلاور بزرگ نیا، مدیر کل اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مازندران به صمت می‌گوید: بهشهر یک شهر موزه است. این شهر در دوران شاه عباس صفوی ساخته شده و به آن اشرف البلاد می‌گفتند که بعدها به بهشهر تغییر نام داد. او می‌افزاید: کاخ‌ها و بناهای تاریخی دوره صفوی مانند کاخ صفی آباد (باغ ایرانی زیبایی که از دوران صفوی در بهشهر به یادگار مانده و اکنون به پارک ملت تبدیل شده و نمونه‌ای از یک باغ ایرانی دوران صفوی است) و مجموعه باغ‌های عباس آباد متعلق به دوران صفوی هستند. بزرگ نیا عنوان می‌کند: تپه‌های عباس آباد بهشهر نیز یک پایگاه باستان شناسی است و دارای حمام تاریخی و سد تاریخی دوره صفوی است که هم‌اکنون نیز از آن استفاده می‌شود. همچنین جاذبه‌های طبیعی دیگری مانند آبشارهای زیبا و مناطق ییلاقی هزار جریب از جاذبه‌های منحصر به فرد بهشهر در حوزه گردشگری به شمار می‌روند. بهشهر همچنین خاستگاه محصولات نساجی مانند متکازین بهشهراست. او اضافه می‌کند: محوطه تاریخی گوهر تپه، نخستین منطقه بهشهر است که به صورت شهرنشینی از آن استفاده شد. کاوش‌های بسیاری در این محوطه انجام شده و اکنون به یک سایت موزه تبدیل شده و امیدوارم که فعالیت‌های اجرایی این منطقه به سرعت انجام و به سایت موزه مناسبی تبدیل شود. بزرگ نیا اظهار می‌کند: منطقه‌ای به نام سفید چاه در بهشهر وجود دارد که قبرستانی به ثبت رسیده است و برخی از سنگ قبرهای آن بیش از هزار سال قدمت دارند. او درباره اقامتگاه‌های موجود در بهشهر عنوان می‌کند: بهشهر دارای اقامتگاه‌هایی مانند هتل و هتل آپارتمان است و می‌تواند مورد استقبال گردشگران قرار گیرد. همچنین زمینه‌های بوم‌گردی در این منطقه وجود دارد که توجه بسیاری از گردشگران را به خود جلب کرده و بسیاری از سرمایه‌گذاران تصمیم گرفته‌اند در مناطق روستایی بهشهر اماکنی را به منظور بوم‌گردی ایجاد کنند. مدیر کل اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در ادامه می‌گوید: در یکی دو منطقه نیز اماکن بوم‌گردی فعالیت دارند. به طور کلی بهشهر شهری است که جاذبه‌های تاریخی، طبیعی و بومی بسیاری برای بازدیدکنندگان دارد. او درباره فرهنگ مردم بهشهر عنوان می‌کند: مهربانی مردم منطقه بهشهر نیز می‌تواند از جاذبه‌های گردشگری بهشهر به شمار رود چراکه مردم بهشهر بسیار مهماندوست، خونگرم و گردشگرپذیر هستند. در یکی دو سال اخیر به فعالیت‌های گردشگری در بهشهر علاقه‌مندی‌هایی نشان داده شده و گردشگران در حال حاضر بیشتر جذب این شهرستان شده‌اند. بزرگ نیا عنوان می‌کند: گردشگران به باغ شاه، باغ عباس آباد، آثار تاریخی و مناطق ییلاقی بهشهر علاقه‌مندی بسیاری نشان داده‌اند.


نیاز به برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری
به گفته کارشناسان گردشگری طبیعت بکر و دست نخورده بهشهر می‌تواند گردشگران بسیاری را به خود جذب کند و اگر سرمایه‌گذاری در گردشگری بهشهر به طور جدی انجام شود درآمدزایی و اشتغالزایی مناسبی را برای مردم بهشهر به همراه خواهد داشت. حسین ژولیده، مدیرکل اداره صنعت، معدن و تجارت بهشهر به صمت می‌گوید: اگر دولت بتواند در صنعت گردشگری سرمایه‌گذاری کند، بهشهر دارای طبیعت بکر، زیبا و دست نخورده است. منطقه عباس‌آباد و بسیاری از مناطق زیبایی دیگر در این شهرستان وجود دارند که گردشگران را شیفته خود می‌کنند. او می‌افزاید: این شهرستان دارای ظرفیت‌های مناسبی برای توسعه گردشگری است و اگر در گردشگری بهشهر سرمایه‌گذاری شود، درآمدزایی و اشتغالزایی مناسبی را به همراه خواهد داشت. این کارشناس گردشگری عنوان می‌کند: اکنون بهشهر نیاز به اقامتگاه و امکانات تفریحی و تجاری بیشتری دارد. با برنامه‌ریزی و انجام فعالیت‌های لازم می‌توان این شهر را به یکی از قطب‌های گردشگری مازندران تبدیل کرد.


خانه مسافرها، دشمنان هتل‌ها
مسئولان هتلداری مازندران معتقدند که ایجاد خانه‌های مسافر در بهشهر در فعالیت‌های هتل‌های این شهرستان اختلال ایجاد کرده است و با اینکه تعداد اندکی هتل در بهشهر وجود دارد اما به دلیل نبود امنیت سرمایه‌گذاران حاضر به احداث هتل در این شهرستان نیستند. جمشید سلطان مرادی، رییس جامعه هتلداران استان مازندران به صمت می‌گوید: بهشهر اقامتگاه‌های اندکی دارد و تنها ۲ تا ۳ هتل در این شهرستان وجود دارند. در بهشهر و بسیاری دیگر از شهرستان‌های استان مازندران تعداد اقامتگاه‌ها به میزان کافی نبوده و باید هتل‌های بیشتری در آنها ساخته شوند. او می‌افزاید: متاسفانه در استان مازندران و چند استان گردشگری دیگر در کشور اماکن گردشگری غیرمجاز بسیاری در حال فعالیت هستند و سرمایه‌گذاران میل و رغبتی برای سرمایه‌گذاری در حوزه هتلداری ندارند. دولت استقبال بسیار خوبی از سرمایه‌گذاری‌های بخش خصوصی می‌کند اما در میانه راه آنها را به حال خود رها می‌کند. سلطان مرادی عنوان می‌کند: سرمایه‌گذاران در حوزه هتل‌سازی احساس امنیت نمی‌کنند. اکنون مسئولان میراث فرهنگی کشور شرکت جدیدی را ثبت کرده‌اند به عنوان خانه مسافر که این اماکن هیچ مالیات و عوارضی پرداخت نمی‌کنند. خانه‌های مسافر در اردبیل سالانه یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان سود خالص دریافت می‌کنند. در حالی‌که هتل‌ها خالی از مسافر هستند خانه‌های مسافر بدون پرداخت مالیات و عوارض به سودهای کلان
می‌رسند. او اضافه می‌کند: تا وقتی شرکت‌هایی که مسئولان تاسیس می‌کنند و در صدد کسب سود از طریق آنها هستند جایگزین حمایت از هتلداران می‌شود مشکلات اقامتی همچنان وجود دارند.


جذب قشر کم‌درآمد
مسئولان گردشگری مازندران عقیده دارند که خانه‌های مسافر در بهشهر و روستاهای اطراف آن به منظور جذب گردشگران کم‌درآمد و ایجاد اماکن اقامتی برای مسافران بوم‌گرد و طبیعت‌گرد ایجاد شده‌اند و اگر هتل‌ها مشکلی دارند به دلیل گران بودن هزینه‌های اقامت در آنها و مناسب نبودن کیفیت خدماتی است که به مسافران ارائه می‌دهند. مهدی ایزدی، معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان مازندران درباره خانه مسافرهای موجود در بهشهر و روستاهای اطراف آن به صمت می‌گوید: در بهشهر و روستاهای اطراف آن اماکن اقامتی برای طبیعت‌گردی و بوم‌گردی وجود دارند. او می‌افزاید: خانه مسافرهای اطراف بهشهر به منظور اقامت طبیعت‌گردان و بوم‌گردان ایجاد شده‌اند که با مسافرهای دیگر متفاوت هستند. به عنوان نمونه مسافرانی که به منظور طبیعت‌گردی به مناطق ییلاقی بهشهر سفر می‌کنند می‌توانند از اماکن اقامتی روستاهای اطراف این مناطق ییلاقی برای اقامت و استراحت استفاده کنند. ایزدی عنوان می‌کند: این اماکن هیچ ضرری برای هتل‌ها ندارند. خانه‌های مسافر روستایی مناسب قشرهای کم‌درآمد و طبقات متوسط به پایین جامعه است و این افراد توانایی پرداخت هزینه‌های گزاف هتل‌ها را ندارند. بهشهر و چند روستای اطراف بهشهر ظرفیت مناسب برای ایجاد اقامتگاه‌های بوم‌گردی را دارا بودند و این اقامتگاه‌ها در آنها ایجاد شدند. او اضافه می‌کند: خانه‌های مسافری که در بهشهر و روستاهای اطراف آن ایجاد شده‌اند کمتر از۱۰ اقامتگاه هستند. هدف ما آن است که تعداد این اقامتگاه‌ها را افزایش دهیم تا مردم از هر قشری و با هر درآمدی بتوانند به شهرها و روستاهای زیبایی همچون بهشهر و روستاهای اطراف آن سفر کرده و از طبیعت آن استفاده کنند. اگر هتل‌ها با مشکلاتی در زمینه جذب مسافران مواجه شده‌اند به دلیل مشکلاتی است که این هتل‌ها دارا هستند. به عنوان نمونه نرخ این هتل‌ها گران است و به همین دلیل اقامتگاه‌های بوم‌گردی مورد استقبال بیشتری از جانب مردم قرار گرفت. ایزدی درباره کافی نبودن تعداد هتل‌ها و اقامتگاه‌ها در بهشهر اظهار می‌کند: در دوران پیک مسافرت‌های مردم مانند ایام نوروز تعداد هتل‌ها و اقامتگاه‌ها کافی نیستند اما در دیگر ایام سال این میزان اقامتگاه پاسخگوی نیاز مردم است. او در ادامه می‌گوید: اگر قرار باشد گردشگری در بهشهر توسعه یابد باید بر تعداد هتل‌ها و اقامتگاه‌های این شهرستان افزوده شود. بهشهر ظرفیت‌های تاریخی و طبیعی بسیاری برای جذب گردشگران داخلی و خارجی دارد و توسعه این صنعت می‌تواند به درآمدزایی برای این شهرستان منجر شود.


در پایان
نبود هتل‌های اقامتی به میزان کافی، معرفی نشدن بهشهر به گردشگران کشور، نبود زیرساخت‌های گردشگری به میزان کافی، مرمت نشدن باغ‌ها، عمارت‌ها و قصرهای تاریخی از دلایلی است که گردشگری در شهری تاریخی و دارای جاذبه‌های طبیعی بسیار رشد نکرده و درآمدی برای مردم آن ایجاد نکرده است.


چاپ