نگاهی به شرایط بازرگانی در مرز ایران و عراق

تجارت در منطقه «تردد ممنوع» ادامه دارد

پیمان صفردوست: در پی شیوع ویروس کرونای انگلیسی، بسیاری از کشورها برای محافظت از جان شهروندان خود بسیاری از پروازها و سفرهای فرامرزی خود به کشورهای اروپایی به‌ویژه انگلستان را متوقف کردند.

ایران نیز در این راستا پروازهای خود به چند کشور را محدود و تا ۲۰ اسفند پروازهای انگلستان را ممنوع اعلام کرد اما از سوی دیگر خبر رسید که گویا موارد کرونای انگلیسی از مرزهای عراق وارد کشور شده است. این خبر که با واکنش تند وزیر بهداشت کشور همراه بود، باعث شد این مرزها برای مدت دو هفته بسته شوند و تردد مسافران در دو سوی مرز انجام نشود؛ اما آیا این وضعیت، تاثیری بر تجارت و مبادلات بین دو کشور هم‌مرز خواهد داشت؟ با گزارش روزنامه صمت در این باره همراه باشید:

عراق و تجارت ۱۰ ماهه با ایران

مهدی میراشرفی، رئیس کل گمرک ایران با اشاره به سیر صعودی تجارت ایران در شرایط تحریم گفت: حجم تجارت ایران با کشورهای دیگر در ۱۰ ماه ابتدایی امسال ۱۲۲ میلیون و ۸۰۰ هزار تن به ارزش ۵۸ میلیارد و ۷۰۰ میلیون دلار بود که از این رقم ۹۴ میلیون و ۵۴۱ هزار تن به ارزش ۲۸ میلیارد و ۶۳ میلیون دلار سهم صادرات و ۲۸ میلیون و ۲۴۹ هزار تن به ارزش ۳۰ میلیارد و ۶۳۹ میلیون دلار سهم واردات بود.

میراشرفی اظهار کرد: مهم‌ترین مقاصد صادراتی کشورمان در ۱۰ ماه امسال به ترتیب چین با ۲۲ میلیون و ۸۰۰ هزار تن به ارزش ۷ میلیارد و ۲۰۰ میلیون دلار و عراق با ۲۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تن به ارزش ۶ میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار بودند و به این ترتیب کشور عراق پس از چین دومین هدف صادراتی ایران در ۱۰ ماه ابتدایی سال ۱۳۹۹ محسوب می‌شود.

واکنش تند وزیر بهداشت مرز را بست

سعید نمکی، وزیر بهداشت که گویا از ترددهای مرزی با کشور عراق اطلاع نداشت در موضع‌گیری خود اظهارات تندی در برابر کسانی که پروتکل‌ها را رعایت نمی‌کنند، انجام داد.

نمکی در این باره گفت: ما کی برای تردد از مرزها به سمت عتبات و برگشتش مجوز و اجازه دادیم؟ چه کسی از من نامه دارد در این زمینه. کدام یک از همکارانم با برخی از این ترددها موافقت کردند؟ اتوبوسی می‌آید و آن را در مرز تست می‌کنیم که فرد مثبت از آن بیرون می‌آید. این فرد مثبت پیاده می‌شود و اتوبوس تا فلان شهرستان می‌رود. ردیابی می‌کنیم و تازه موارد مثبت در آنجا پیدا می‌شوند. تا کجا باید همکاران من تاوان ندانم‌کاری برخی را بدهند. ما چه گناهی کردیم که در ۱۳ ماه مدام باید موج ایجاد شود، موج را بشکنیم و شهید بدهیم!.

وزیر بهداشت در این باره تصریح کرد: نمی‌شود که من ناگهان باخبر شوم که بدون اطلاع ما یک گروه آمد و گروهی رفت. این واکنش وزیر بهداشت و احساس خطر برای شکل‌گیری موج جدید بیماری در کشور باعث شد دستورالعمل منع تردد مسافر بین دو کشور صادر شود.

جواد هدایتی، مدیرکل ترانزیت و حمل‌ونقل بین‌المللی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای در این باره گفت: همه مرزهای ایران با عراق به‌دلیل اپیدمی کرونای انگلیسی و حسب تصمیم ستاد ملی مقابله با کرونا مسدود شده است. البته مرزهای عراق با خوزستان بسته شده و دیگر مرزها در شهرهای آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه و ایلام نیز به‌زودی بسته خواهد شد. وی افزود: مرزهای شلمچه و چذابه در خوزستان، مرز مهران، پرویزخان، خسروی، باشماق و تمرچین جزو مرزهایی است که بسته شده یا اینکه به‌زودی مسدود خواهد شد و مسافران دیگر نمی‌توانند از آنجا تردد کنند.

مدیرکل ترانزیت و حمل‌ونقل بین‌المللی سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای گفت: رانندگان عراقی داخل خاک کشور نمی‌شوند و بارشان را در مرز تخلیه یا بارگیری می‌کنند اما برخی مسافران تاکنون هرچند به‌صورت محدود از مرزها رفت‌وآمد می‌کردند؛ عموما آنهایی که تابعیت دوگانه داشتند، برای مقاصد درمانی می‌آمدند یا ویزای کاری داشتند از مرزها تردد می‌کردند.

مرزهای تجاری باز است

در این زمینه سیدروح الله لطیفی، سخنگوی گمرک در گفت‌وگو با صمت عنوان کرد: محدودیت‌های اعمال شده به‌دلیل احتمال ورود کرونای انگلیسی به کشور به‌واسطه مسافران بوده و مسیرهای تجاری بین دو کشور همچنان باز هستند.

لطیفی درباره تردد افراد بین ایران و عراق نیز عنوان کرد: ما در بحث مسافری از ابتدای شروع همه‌گیری کرونا در کشور، محدودیت‌هایی را اعمال کردیم که محدودیت‌ها تا امروز نیز ادامه داشته است. در ماه‌های اخیر هم تنها تردد افراد دارای ویزای خاص مثل ویزای تحصیلی، ویزای درمانی، ویزای تجاری و ویزای دیپلماتیک به دو سوی مرز ایران و عراق امکان‌پذیر بوده است. وی در این باره باتوجه به محدودیت‌های جدید اعمال شده افزود: در حال‌ حاضر به‌دلیل شرایط خاص و احتمال شیوع کرونای انگلیسی، از سه‌شنبه هفته گذشته مقرر شده افراد دارای ویزای خاص نیز تا مدت دو هفته امکان تردد بین ایران و عراق را نداشته باشند و پس از آن درباره این موضوع تصمیم‌گیری مجدد انجام خواهد شد.

سخنگوی گمرک کشور ضمن اعلام همراهی و پیروی از تصمیمات اتخاذشده ازسوی ستاد ملی مبارزه با کرونا تاکید کرد: آنچه وزیر بهداشت درباره تبادل مسافر بین دو کشور به آن اشاره کرده، در حیطه اختیارات وزارت امور خارجه و اداره گذرنامه است و اگر اداره گذرنامه تردد فرد یا افرادی را مجاز بداند، ما مطابق قانون در آن مورد عمل می‌کنیم. طبق اعلام در بهمن، عراق با یک میلیون و ۵۷۰ هزار تن کالا به ارزش ۴۷۷ میلیون دلار دومین مقصد صادراتی کشور بوده است.

گفتنی است عراق با مرزهای اصلی شلمچه، چذابه، مهران، خسروی، پرویزخان، باشماق و تمرچین و همچنین مرزهای فرعی و بازارچه‌های مرزی، نقش قابل‌توجهی در تجارت کشور دارد.

این شرایط موقتی است

یحیی آل‌اسحاق، رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و عراق در گفت‌وگو با صمت عنوان کرد: محدودیت‌های اعمال شده بین دو کشور ایران و عراق باتوجه به اهمیت موضوع همه‌گیری کرونا صورت گرفته و پس از رفع این محدودیت‌ها، شرایط به حالت عادی باز خواهد گشت.

آل‌اسحاق با تاکید بر اینکه محدودیت‌های اعمال شده فعلی در زمینه تردد مسافری است، افزود: تغییری در تبادل کالا میان دو کشور رخ نداده و عراق همچنان به‌عنوان دومین مقصد صادراتی کشور نقش مهمی در تجارت ما ایفا می‌کند اما درباره جابه‌جایی مسافر، گرچه تا پیش از بروز همه‌گیری کرونا، سالانه جابه‌جایی حدود ۳ میلیون زائر و مسافر بین دو کشور انجام می‌شد، اما پس از وقوع پاندمی، این میزان به‌شدت محدود شد و تنها افراد دارای ویزای خاص اجازه تردد بین دو کشور را داشتند.

وی در این باره تاکید کرد: خبر احتمال ورود ویروس کرونای انگلیسی و اهمیت این موضوع باعث شد فعلا همین میزان محدود جابه‌جایی مسافر نیز تا مدت محدودی صورت نگیرد اما پس از فروکش کردن احتمال خطر، تردد مسافران بین دو کشور نیز از سر گرفته خواهد شد.

آل‌اسحاق در پایان گفت: عراق در این سال‌ها تبدیل به یکی از شرکای تجاری جدی کشور شده و بازارهای مطلوب موجود در آن بسیاری از بازرگانان ما را برای تجارت با این کشور ترغیب کرده است.

سخن پایانی...

بنابر آنچه فعالان و دست‌اندرکاران حوزه تجارت درباره وضعیت ترددها بین دو کشور ایران و عراق گفتند، به‌نظر می‌رسد باوجود ممنوعیت تردد افراد بین دو کشور، درهای تجارت همچنان باز است و این کار متوقف نشده است. البته باتوجه به بررسی‌های علمی انجام شده و تایید این نکته که ویروس کرونا قابلیت انتقال از اشیا را نیز دارد، باید دید آیا اصول قرنطینه‌سازی کالاهای واردشده از کشور عراق به ایران به شکل مطلوب انجام می‌شود یا خیر؟!


چاپ