فولاد
سود سرشار چینی‌ها از فاینانس و تجهیز ۷ طرح فولادی

چینی‌ها با پول خودمان فاینانس می‌کنند

گروه معدن: اواسط مهر ماه مدیرعامل بانک صنعت و معدن از گشایش اعتبار ۱/۷میلیارد یورویی برای ۷ طرح فولادی خبر داده و اعلام کرده تا یکی دو ماه آینده برای تمامی طرح‌های فولادی گشایش اعتبار انجام خواهد شد.

این در حالی است که در چند روز گذشته مهدی کرباسیان، رییس هیات عامل ایمیدرو نیز از گشایش اعتبار برای تمامی ۷ طرح فولادی خبر داده و گفته بود تلاش‌مان این است تا در سال ۹۴ طرح‌های پیش‌رو را راه‌اندازی کنیم. در واقع اعلام گشایش اعتبار برای طرح‌های فولادی از آن جهت حائز اهمیت است که در دولت گذشته احداث ۷ طرح فولاد با هدف ایجاد اشتغال در نقاط محروم کشور برنامه‌ریزی شد اما به علت مشکلات زیادی که در زمینه تحریم و رکود اقتصادی حاکم بر کشور وجود داشت این طرح‌ها راه‌اندازی نشد و در نهایت به عنوان میراثی از دولت گذشته به دولت جدید انتقال یافت.
البته در دولت جدید هم وزارت صنعت، معدن و تجارت برای احیای سرمایه‌هایی که در این طرح‌ها خاک می‌خورد تصمیم به واگذاری ۷ خواهران فولادی به سازمان ایمیدرو گرفت و با تلاش و رایزنی‌های انجام شده مقرر شد تا فاینانس طرح‌های فولادی از سوی چینی‌ها انجام شود تا در چند سال آینده شاهد راه‌اندازی و آغاز تولید در این کارخانه‌ها باشیم. در هر حال در چند هفته اخیر فاینانس تمامی فولادی‌ها گشایش اعتبار شده اما این موضوع با واکنش‌های متفاوتی از سوی فولادی‌ها و فعالان این حوزه مواجه است به گونه‌ای که برخی از کارشناسان معتقدند فاینانس چینی گران بوده و کیفیت تجهیزات مورد استفاده نیز بسیار پایین است.
این کارشناسان می‌گویند طرف چینی که مسئولیت فاینانس طرح‌های فولادی و همچنین تامین تجهیزات به عنوان پیمانکار را در ۷ طرح فولادی کشور به عهده گرفته، قیمت‌ها را به شکل غیرمنطقی بالا برده به طوری‌که اگر از تجهیزات اروپایی استفاده می‌شد می‌توانستیم تا یک میلیارد یورو صرفه‌جویی داشته باشیم. رضا شهرستانی، عضو انجمن فولاد دراین‌باره به صمت گفت: زمانی که حق انتخاب وجود نداشته باشد چاره‌ای جز تحمل هزینه‌های اینچنینی وجود نخواهد داشت. ضمن آنکه در دولت گذشته برای هر کدام از طرح‌های فولادی میلیون‌ها دلار هزینه شده بود که نیاز داشت احیاء شوند.وی افزود: پول نفت فروخته شده ایران در بانک‌های چین و هند بلوکه شده و این در حالی است که آینده چندان روشنی برای آزادسازی این پول‌ها در کوتاه‌مدت وجود ندارد؛ از این رو از طرف چینی پیشنهاد شد تا از محل همین پول‌ها تسهیلاتی در قالب فاینانس در اختیار طرح‌های فولادی قرار گیرد.
وی در پاسخ به اینکه برخی از فولادسازان معتقدند قیمت تجهیزات چینی به کار گرفته شده در این طرح‌ها بسیار بالاتر از نمونه‌های اروپایی است و این در حالی است که این تجهیزات قابلیت رقابت با تجهیزات اروپایی را ندارند، گفت: یکی از شرط‌های طرف چینی برای فاینانس استفاده و خرید از تجهیزات به‌طور صرف چینی بوده و این در حالی است که شرکت‌های چینی نرخ فروش محصولات خود را تا ۵۰ درصد بیشتر از نرخ واقعی اعلام کرده‌اند. وی افزود: از سوی دیگر تسهیلاتی که در اختیار فولادی‌ها قرار می‌گیرد از نرخ بهره بالایی برخوردار است به‌گونه‌ای که با احتساب سود بانکی، بیمه و... رقمی تا بیش از ۱۰ درصد از مبلغ کلی تسهیلات را شامل می‌شود که هزینه احداث را بسیار افزایش می‌دهد.

 

باید به سمت فناوری جدید حرکت کرد
عضو انجمن فولاد در پاسخ به اینکه این طرح‌ها میراث دولت گذشته است و چاره‌ای جز احیای آن وجود ندارد گفت: هر چند مطالعات درستی درباره جانمایی و احداث طرح‌های فولادی انجام نشده، اما در آن زمان برای این طرح‌ها استفاده از فناوری لیدوکس در نظر گرفته شد که مربوط به ۴۰ سال قبل و متناسب با شرایط آن زمان بود. این در حالی است که در شرایط حاضر بکارگیری سیستم ریتک که به حالت تونل مشهور است از صرفه بیشتری برخوردار بوده ضمن آنکه در این سیستم نه‌تنها استفاده از آب به عنوان معضل اصلی در صنایع فولادی حذف می‌شود بلکه قابلیت استفاده از گاز و زغال حرارتی نیز وجود دارد.
وی به امکان استفاده از تجهیزات داخلی برای بکارگیری این فناوری اشاره کرد و گفت: تمامی تجهیزات و دستگاه‌های مورد نیاز این سیستم با کیفیت بالا در داخل کشور تولید شده که در صورت استفاده هزینه احداث را بسیار کاهش می‌دهد. وی در پاسخ به اینکه با وجود پایه‌گذاری طرح‌ها و پیشرفت فیزیکی برخی از آنها آیا تغییر سیستم تولید مقرون به صرفه است، گفت: طرح‌های فولادی پیشرفت چندانی نداشته‌اند ضمن آنکه پیشرفت فیزیکی برخی در حد ۱۵ تا ۲۰ درصد است. بنابراین در صورتی که تغییر روش تولید هزینه کنونی را به کمتر از نصف کاهش دهد، زیان پیشرفت ۱۵ درصدی نیز قابل توجیه است.

 

هزینه ۲ میلیارد یورویی
شهرستانی درباره میزان دقیق هزینه طرح‌ها از طریق فاینانس چینی گفت: بررسی‌ها نشان می‌دهد که احداث کارخانه فولادی با تولید ۸۰۰ هزار تن با تجهیزات اروپایی هزینه‌ای در حدود ۱۳۰ تا ۱۵۰ میلیون یورو دارد این در حالی است که در قراردادهای اخیر فاینانس و خرید تجهیزات با استاندارد چینی بابت هر واحد ۸۰۰ هزار تنی رقمی حدود ۲۸۰ میلیون یورو اعلام شده است.
به عبارت دیگر، در شرایط عادی قیمت تجهیزات با استاندارد چینی و کم‌کیفیت حداکثر ۱۳۰ میلیون یورو بوده اما طرف چینی با سوءاستفاده از فضای کنونی قیمت را تا ۲۸۰ میلیون یورو یعنی بیش از دو برابر رقم معمولی افزایش داده است. وی گفت: با توجه به ظرفیت ۸۰۰ هزار تنی در هر طرح فولادی، طرف چینی بابت ۴ طرح رقمی معادل ۱ میلیارد و ۱۲۰میلیون یورو، هزینه روی دست ایران می‌گذارد و اگر قرار باشد تمام ۷ طرح فولادی را تکمیل کند معادل ۱ میلیارد و۹۶۰ میلیون یورو یعنی چیزی حدود ۲ میلیارد یورو هزینه به کشور تحمیل خواهد کرد.


چاپ