فناوری سخت‌ترین بخش بومی‌سازی

بومی‌سازی فرآیندی است که امکان استفاده حداکثری از دانش و فناوری ساخت قطعات و مواد را از طریق استفاده از ظرفیت‌های داخل و خارج کشور فراهم می‌کند.

ایران که در میان ۱۰تولیدکننده برتر فولاد در جهان قرار گرفته است، می‌تواند بسیاری از نیازهای خود را به‌ویژه در زمینه تامین مواد اولیه و قطعات برطرف کند.
هرچند اهمیت بومی‌سازی در صنعت فولاد کشورمان از آنجا بیشتر مشخص می‌شود که در بخش‌هایی از زنجیره فولاد به‌ویژه قطعات، تجهیزات و ماشین‌آلات وابستگی‌هایی وجود دارد.
با توجه به اینکه تا سال ۱۴۰۴ حدود ۳۰ سال از عمر برخی از فولادسازی‌های بزرگ کشور می‌گذرد، با فرسودگی اجتناب‌ناپذیر سیستم‌های موجود فعلی نیاز به استفاده از فناوری‌های جدید و به‌روز را ضروری می‌کند.
آمار نشان می‌دهد که تا سال ۱۴۰۴ نیاز به راه‌اندازی حدود ۲۰میلیون تن واحدهای تولید فولاد خام وجود دارد که با حجم بالایی سرمایه‌گذاری در بالادست و پایین‌دست روبه‌رو خواهد بود که ضروری است از هم‌اکنون برنامه‌ریزی لازم درباره چگونگی اجرای آنها انجام شود.
پس از اعمال تحریم‌های ظالمانه علیه ایران، تامین قطعات و مواد و ارز مورد نیاز صنایع با دشواری‌هایی روبه‌رو شده، ولی با تکیه بر توان داخل و استفاده از ظرفیت‌های داخلی و خارجی و حتی با در نظر گرفتن اینکه در شرایط عادی به احتمال زیاد برخی از سرمایه‌گذاری‌ها برای تولید داخلی به‌صرفه نباشد اما در میان‌مدت سبب افزایش توانایی کشور در زنجیره تولید فولاد می‌شود و به‌صورت نوعی پدافند غیرعامل در راستای مدیریت استراتژیک کشور حرکت خواهد کرد.
در کشور ما فعالیت‌های گسترده‌ای در زمینه بومی‌سازی قطعات و تجهیزات مورد نیاز صنعت فولاد به‌عنوان یک صنعت استراتژیک انجام شده که با توجه به تحریم‌های اعمال‌شده علیه ایران و دسترسی نه‌چندان مطلوب فولادسازان به قطعات و تجهیزات شرکت‌های خارجی، کار ارزشمندی است، اما به‌تنهایی برای ایجاد توسعه و کسب دانش این صنعت کافی نیست، زیرا در بومی‌سازی، ما قطعه را می‌سازیم، اما همچنان برای دستیابی به دانش فناوری وابسته هستیم و باید آن را خریداری کنیم. بنابراین سخت‌ترین بخش بومی‌سازی در صنعت فولاد را می‌توان کسب فناوری این صنعت دانست. در حقیقت بومی‌سازی در کنار دستیابی به دانش فولادسازی سبب توسعه پایدار می‌شود.
از این‌رو باید به‌دنبال حلقه گمشده تبدیل دانش به فناوری و سپس تبدیل فناوری به صنعت بوده و سعی بر نهادینه کردن آن داشته باشیم.
خوشبختانه صنعت فولاد کشورمان در بخش کسب فناوری به موفقیت‌های خوبی دست یافته که نمونه آن واحدهای احیای مستقیم موجود در کشور است.
بومی کردن دانش و تبدیل آن به صنعت عملیاتی پیچیده است که همکاری تنگاتنگ متخصصان و دانشمندان داخلی و صاحبان صنعت را می‌طلبد.
بدیهی است در مسیر کسب دانش، نیاز به یاری مدیران تصمیم‌ساز است تا با قبول توانمندی‌های واقعی داخلی در حوزه‌های گوناگون، در ریسک‌های احتمالی متخصصان و دانشمندان داخلی شریک شوند و امکان توسعه توانمندی‌های داخلی را فراهم آورند.
بومی‌سازی در شرکت فولاد هرمزگان نیز جزو اهداف استراتژیک شرکت بوده و اقدام‌های موثری در این‌باره انجام شده است. شرکت فولاد هرمزگان با ایجاد یک دپارتمان مستقل بومی‌سازی در ساختار رسمی خود، توجه به بومی‌سازی را بیش از پیش در برنامه‌ها قرار داده است. این بخش در قالب گروه‌های کاری، با گروه بهره‌برداری و بخش خرید و تحقیق و توسعه همکاری کرده و سعی می‌کند با همکاری شرکت‌های دانش‌بنیان و صنایع داخلی کشور، نیازهای داخلی شرکت را برطرف کند. در واقع وظیفه این بخش شناسایی مسیرهای گوناگون برای تامین قطعات، تجهیزات و ماشین‌آلات وارداتی است تا بتوان در داخل کشور اقدام به تولید آن کرد.
منبع: چیلان
فرزاد ارزانی ـ مدیرعامل فولاد هرمزگان


چاپ