سرایت رکود چندساله ساخت‌و‌ساز به صنایع معدنی

مسکن، محرک تقاضا برای فولاد

سارا اصغری: حدود ۹۰درصد آهن‌آلات موجود در بازار به ساخت‌وساز اختصاص دارد؛ از این‌رو رونق یا رکود حوزه ساخت‌وساز تاثیر زیادی بر بازار آهن‌آلات خواهد گذاشت.

بازار میلگرد و تیرآهن تا ده‌ها محصول صنعت لوله و پروفیل، با تحرک بخش مسکن به حرکت درمی‌آید. این درحالی است که بازار ساخت‌وساز کشور در چند سال گذشته در رکود شدیدی به‌سر برده و این موضوع سبب ایجاد رکود در بازار فولاد شده است. البته افزایش نرخ مسکن تاثیری بر بازار آهن‌آلات نخواهد گذاشت، این درحالی است که به‌دلیل حجم بالای مصرف مقاطع فلزی در ساختمان‌سازی، بخش زیادی از هزینه‌های ساخت صرف خرید این قطعات می‌شود. از این‌رو کوچک‌ترین افزایشی در نرخ پروفیل‌های ساختمانی مانند تیرآهن، میلگرد، نبشی و دیگر آهن‌آ‌لاتی که اسکلت ساختمان را شکل می‌دهند، تاثیر چشمگیری بر نرخ مسکن خواهد داشت.


 بازار ۹۰درصدی آهن‌آلات
 درباره تاثیر رونق مسکن و ساخت‌وساز بر بازار آهن‌آلات حبیب‌الله بشارتی، رئیس سندیکای آهن‌سازان در گفت‌وگو با صمت اظهار کرد: حوزه ساخت‌وساز تاثیر بسیاری بر صنف‌ها و تولید و توزیع بخش‌های گوناگون دارد و سبب چرخش چرخ اقتصاد و رونق بازار آهن‌آلات، تاسیسات ساختمان و سیمان و مصالح ساختمانی می‌شود. از این‌رو اگر ساختمان‌سازی رونق بگیرد، تمام این صنف‌ها به حرکت درمی‌آیند. براساس برخی آمارها حدود ۱۴۰ صنف؛ چه تولیدی و چه توزیعی به‌طور مستقیم و غیرمستقیم با صنعت ساختمان‌سازی در ارتباط هستند. بشارتی در ادامه توضیح داد: صنف آهن‌سازان و آهن‌فروشان نیز از بازار ساخت‌وساز بهره می‌برند. البته رونق ساخت‌وساز تاثیر قیمتی روی آهن‌آلات ندارد؛ چراکه به اندازه کافی آهن‌آلات در داخل تولید شده و پاسخگوی ساخت‌وساز بوده است. درحال‌حاضر نیز در بازار آهن‌آلات دچار کمبودی نیست و این آمادگی وجود دارد که پاسخگوی نیاز بازار برای صنعت ساخت‌وساز باشد. وی در پاسخ به این پرسش که به چه میزان آهن‌آلات در بازار در ساختمان‌سازی مورد استفاده قرار می‌گیرد، گفت: آهن‌آلات مورد استفاده در ساختمان‌سازی شامل میلگرد، تیرآهن و نبشی و ناودانی می‌شود که مصرف ۹۰ درصد آهن تولید شده داخل را به خود اختصاص می‌دهند. بخشی از فولاد نیز به ورق‌های آهنی مانند گالوانیزه و... تبدیل می‌شود که در بخش صنعت مورد استفاده قرار می‌گیرد.
 رئیس سندیکای آهن‌سازان در پاسخ به این پرسش که رکود ساخت‌وساز چند ساله است و امکان دارد چه زمانی این بازار از رکود خارج شود، گفت: براساس تجربه چندین ساله بیش از نیم قرن، نشان می‌دهد یک دوره رونق، یک دوره رکود را به‌دنبال خواهد داشت که البته دوره رونق کوتاه‌مدت یک تا دو ساله است اما دوره رکود بلندمدت‌تر است و ممکن است تا ۵ سال نیز طول بکشد. بشارتی در ادامه عنوان کرد: البته در سال ۹۷ شاهد افزایش نرخ مسکن و رونق آن بودیم، البته امسال بازار مسکن به سکون و ثبات رسیده و گمان نمی‌کنم تا ۳ سال دیگر شاهد افزایش قیمت‌ها در حوزه مسکن باشیم. وی در پاسخ به این پرسش که در ادامه افزایش ‌نرخ مسکن تحت‌تاثیر افزایش نرخ دلار و تورم، ساخت‌وساز واقعی هم به‌طور چشمگیری افزایش یافته یا خیر، عنوان کرد: در اطراف تهران شاهد ساخت‌وساز بوده‌ایم و در لواسان، دماوند و فیروزکوه ویلاسازی‌های بسیاری انجام شده است.
زمانی که قیمت‌ها افزایش پیدا می‌کند، بخشی از نقدینگی‌ها به سمت ساخت‌وسازها روانه می‌شود که در سال ۹۷ تا حدی این اتفاق روی داد، اما در سال ۹۸ دوباره بازار مسکن دچار رکود شده و نقدینگی به سمت بانک‌ها روانه شده است. این تورم بسیار بالا بود که به‌طور معمول چنین تورم‌هایی به‌دنبال خود رکود شدیدی به همراه خواهد داشت. البته پیش‌بینی می‌شود دوباره پس از سال ۹۷ در ۳ سال آینده رونق را شاهد باشیم.


سهم ۱۵درصدی آهن‌آلات
همچنین امیرحسین کاوه، دبیر سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی ایران درباره استفاده صنعت لوله و پروفیل به‌عنوان صنعت پایین‌دست فولاد در ساختمان‌سازی در گفت‌وگو با صمت اظهارکرد: صنعت لوله و پروفیل با توجه به تنوع محصولات آن، ده‌ها کاربرد گوناگون در صنعت ساختمان‌سازی دارد. البته در نگاه نخست از موارد مصرف این صنعت فقط در و پنجره ساختمان به چشم می‌آید، اما به‌جز در و پنجره درساختمان‌سازی‌های مدرن تمامی سازه‌های لوله‌ای متشکل از لوله و پروفیل است. به‌عنوان مثال، سازه پل طبیعت یا ساختمان‌های جدید و سینماها بیشتر از لوله و پروفیل ساخته می‌شوند.
 صمت کاوه در ادامه خاطرنشان کرد: برخلاف تصور، کاربرد لوله و پروفیل‌های فولادی روز به روز در حال افزایش است، از این رو میزان تولید و مصرف لوله و پروفیل در حال افزایش است. یکی از مصارف مهم لوله و پروفیل در حوزه مسکن است. به‌ویژه اینکه برخی کارخانه‌های لوله و پروفیل محصولاتی ستونی قابل کاربرد در ساختمان‌سازی را تولید می‌کنند. به‌عنوان نمونه، بناهایی در حال ساخت هستند که بخش‌های گوناگون اسکلت آنها با لوله ساخته می‌شود. وی ادامه داد: مهندسی مدرن در ساختمان‌سازی از در و پنجره گرفته تا راه‌پله و نرده، کف‌سازی و ستون و... به‌دلیل جنبه زیبایی، سهولت کار، وزن کمتر، سرعت بالا و به علاوه نرخ مناسب به استفاده از لوله و پروفیل روی آورده‌اند.
 دبیر سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی ایران با اشاره به میزان مصالح مورد نیاز در ساختمان‌سازی عنوان کرد: ۱۵درصد مصالح ساختمان‌سازی را آهن‌آلات به خود اختصاص می‌دهد. این ۱۵درصد به میلگرد و لوله و پروفیل تبدیل می‌شود، از این‌رو مسکن پیش‌رو و کشنده صنعت فولاد به سمت خروج از رکود خواهد بود. لکوموتیو خروج رکود فولاد و بسیاری از صنایع دیگر مانند سیمان، کاشی و سرامیک، روشنایی و... به حوزه مسکن گره خورده است. کاوه در ادامه خاطرنشان کرد: آنچه سبب رونق بازار می‌شود، افزایش تقاضا است و هم‌اکنون تقاضا برای ساخت‌وساز وجود دارد و حتی خانه‌دارها نگران خانه‌دار شدن فرزندان خود هستند و این موضوع نشان می‌دهد این بازار تشنه فعالیت است؛ از این رو در این بازار می‌توان به‌خوبی کار کرد، این درحالی است که در کشور نیز با کمبود زمین روبه‌رو نیستیم. وی در پاسخ به این پرسش که آیا متولی ساخت‌وساز بخش دولتی باشد بهتر خواهد بود یا بخش خصوصی، گفت: در مقطعی مسکن مهر که یک طرح دولتی بود به رونق بازار مصالح ساختمانی و تولید بسیار کمک‌ کرد و متاثر از این طرح بسیاری از معادن فعال شدند.
کاوه ادامه داد: دولت می‌تواند با شهرک‌سازی و ساخت شهرهای جدید به رونق بازار مسکن کمک کند. شهرداری و وزارت راه و شهرسازی و به‌طور کلی دولت باید بستر ساخت‌وساز را فراهم کنند اما اجرای آن را به بخش خصوصی واگذار کنند. در این صورت بخش خصوصی فعال شده که در ادامه منجر به رونق و توسعه بازار خواهد شد؛ بنابراین باید دولت بسترسازی‌های لازم را انجام دهد چراکه مسکن نیازمند جاده و تردد و... زیرساخت‌های لازم است. وی در ادامه توضیح داد: البته بازسازی و نوسازی را بخش خصوصی می‌تواند انجام بدهد اما ساخت مسکن انبوه که نیازمند جانمایی و زیرساخت لازم است باید ازسوی دولت انجام و ازسوی بخش خصوصی اجرا شود.
 از این‌رو دولت باید زمین را به صورت ارزان و در شهر و با دید مهندسی روز واگذار کند تا بخش خصوصی آن را به مرحله اجرا درآورد. به‌عنوان نمونه، از مرقد امام‌خمینی(ره) تا فرودگاه امام‌خمینی(ره) زمین‌های بسیاری وجود دارد که مستعد ساخت‌وساز است، چراکه زیرساخت‌های لازم را نیز دارند.
 دبیر سندیکای لوله و پروفیل در پایان تاکید کرد: کشور به طرح جامع مسکن نیاز دارد که این طرح می‌تواند بخش قابل‌توجهی از بازار را رونق بخشد.


چاپ