بیمه، چشم انتظار نوآوری و سرمایه‌گذاری

این صنعت «جذاب» می‌شود اگر...

در هر کشوری، چرخ اقتصاد با تزریق نقدینگی و تامین مالی، روان‌تر و سریع‌تر می‌چرخد؛ یکی از راه‌های تزریق نقدینگی هم جذب سرمایه‌های داخلی و خارجی به کشور است.

هی که برای ایران در سال‌های گذشته بسیار پرپیچ و خم بوده و تحریم‌ها سدی در برابر حضور سرمایه‌های خارجی به کشور به‌شمار می‌رفته است. توافقات هسته‌ای بین ایران و ۶قدرت جهانی، بحث ورود سرمایه‌گذاران خارجی به کشور را وارد فاز جدیدی کرد و تلاش بخش‌های مختلف برای جذب این سرمایه‌ها نیز افزایش یافت. هرچند این برنامه با خروج دوباره امریکا از برجام به نتیجه نرسید. اما ورود سرمایه‌های جدید نیازمند پیش‌نیازهایی است، از این‌رو صاحب‌نظران حوزه صنعت بیمه، معتقدند شرکت‌های بیمه‌ای داخلی با حمایت دولت و بیمه مرکزی باید تلاش کنند با ارتقای کیفی و کمی صنعت بیمه، جذابیت‌های لازم را برای سرمایه‌گذاران به‌وجود آورند.


تغییر نگرش ساختاری


رسول تاجدار، عضو انجمن حرفه‌ای صنعت بیمه در این‌باره با تاکید بر اینکه زمانی امکان رقابت و ارتقای کمی و کیفی فراهم می‌شود که جذابیت در بازار بیمه برای سرمایه‌گذار وجود داشته باشد و بخش خصوصی جای بخش دولتی را بگیرد، درباره راهکارهای ارتقای کمی و کیفی صنعت بیمه گفت: متاسفانه شرایط فعلی به‌گونه‌ای است که به‌دلیل نبود زیرساخت و فرهنگ بیمه‌ای نمی‌توانیم انتظار پیشرفت خاصی در این صنعت داشته باشیم؛ بنابراین برای هرگونه ارتقای کمی و کیفی باید ابتدا زیرساخت‌ها را فراهم کرده و نرم‌افزار و نیروهای لازم را آماده کنیم. او با تاکید بر اینکه برای سرمایه‌گذاری در بازار بیمه باید جذابیت‌های این صنعت را بیشتر کرد، افزود: زمانی امکان رقابت و ارتقای کمی و کیفی فراهم می‌شود که جذابیت در بازار بیمه برای سرمایه‌گذار وجود داشته باشد و بخش خصوصی جای بخش دولتی را بگیرد و محصولات و خدمات بهینه و بهتری را ارائه دهد و کار به‌صورت اصولی و منطقی و با کارکردهای بهینه اقتصادی اداره شود. تاجدار تصریح کرد: در واقع نمی‌توانیم ارتقای کمی وکیفی را از صنعتی بخواهیم که سود سهامداران آن کمتر از ۱۲درصد است، در حقیقت این سود نشان‌دهنده بهینه نبودن فعالیت در این صنعت است.

نکته تاثیرگذار دیگر آن است که درحال‌حاضر ۵۰درصد بیمه‌های کشور در اختیار بیمه شخص ثالث است که بیمه‌ای اجباری است و نرخ بیمه و میزان دیه آن از سوی دولت و قوه قضاییه مشخص می‌شود و درواقع بیمه‌ها هیچ نقشی در تعیین این متغیرها ندارند. نتیجه این‌گونه برخوردها با بیمه، اعمال خسارات بالای ۱۷درصد به بیمه‌هاست که انگیزه و تمایل سرمایه‌گذاری در این صنعت را از سرمایه‌گذاران می‌گیرد. عضو انجمن حرفه‌ای صنعت بیمه در پایان گفت: برای بهبود این وضع باید تغییر نگرش ساختاری اتفاق بیفتد و نگاه دولت و مجلس شورای اسلامی و قوه مجریه به این مسائل عوض شود و در نهایت به سمت خصوصی‌سازی در صنعت بیمه برویم.


 افزایش بازدهی


علی موسی‌رضا، کارشناس بیمه دلایل جذاب نبودن صنعت بیمه برای سرمایه‌گذاران را نبود سود متعارف برای این صنعت می‌داند. علی موسی‌رضا با بیان اینکه به‌طور حتم ورود سرمایه‌گذار خارجی به کشور می‌تواند آثار مثبت زیادی در بخش‌های گوناگون کشور داشته باشد و صنعت بیمه هم از این موضوع مستثنا نیست، گفت: به‌دلیل اینکه صنعت بیمه سود متعارفی برای سرمایه‌گذاران خارجی و داخلی ندارد، از این‌رو برای سرمایه‌گذاران چندان جذاب نیست. وی با بیان اینکه اگر کسی بخواهد در صنعت بیمه سرمایه‌گذاری کند به نظر می‌رسد در بخش‌های دیگر سود بیشتری را می‌تواند کسب کند و این موضوع جذابیت صنعت بیمه را برای ورود سرمایه‌گذاران کم کرده است، افزود: درحال‌حاضر، حدود ۶۰ تا ۷۰درصد پرتفوی صنعت بیمه کشور را بیمه شخص ثالث و درمان به خود اختصاص داده و حدود ۳۰درصد بازار ممکن است سودده باشد که آن هم بسیار محدود است؛ بنابراین در چنین شرایطی سرمایه‌گذار چندان رغبتی برای ورود به این بخش نخواهد داشت. او به فروش کم بیمه‌های عمر در کشور ما اشاره کرد و گفت: این در شرایطی است که در سایر کشورها، بیمه‌های عمر از فروش و سوددهی بالایی برای شرکت‌های بیمه‌ای برخوردار هستند.

موسی‌رضا معتقد است با توجه به نوسان‌های موجود در اقتصاد ایران بیمه‌گذاران با خرید بیمه‌های عمر، نگران کاهش ارزش پول‌شان هستند و همین امر سبب می‌شود از خرید این نوع بیمه‌ها با وجود مزایای موجود امتناع کنند. این فعال بیمه با تاکید بر این موضوع که بازار بیمه‌ای کشور هنوز اشباع نشده است و ظرفیت ورود شرکت‌های جدید بیمه‌ای خارجی و داخلی را دارد، تصریح کرد: اما موضوعی که در این بین وجود دارد این است که به‌دلیل خلأهای موجود در این بخش، این صنعت از جذابیت‌های لازم برخوردار نیست که باید با اصلاحات و تدابیری جذابیت لازم را در این صنعت ایجاد کرد.

او در پاسخ به این پرسش که آیا در چنین شرایطی بهتر نیست شرکت‌های بیمه‌ای به‌طور تخصصی فعالیت کنند تا این امر باعث رقابت و بازدهی بالاتر در صنعت بیمه کشور شود، گفت: به‌دلیل نبود فرهنگسازی درست در بخش بیمه‌ای کشور، مردم هنوز خرید بیمه را به‌عنوان یک کالای لوکس تلقی می‌کنند و به همین دلیل شرکت‌های بیمه‌ای که به‌طور تخصصی، به‌طور مثال در بخش بیمه‌های عمر فعالیت می‌کنند، از فروش و سوددهی کافی برخوردار نیستند و همین موضوع سبب می‌شود این شرکت‌ها نتوانند به شکل مطلوبی در کشور فعالیت داشته باشند. وی با تاکید بر اینکه البته چند شرکت تخصصی بیمه عمر وجود دارد که درحال فعالیت هستند یا در حال اخذ مجوز هستند که امیدواریم شرایط به گونه‌ای برای آنها ایجاد شود که بتوانند فعالیت مطلوبی داشته و باعث رشد پرتفوی صنعت بیمه کشور از لحاظ فروش بیمه‌های عمر باشند، افزود: این امر می‌تواند زمینه ورود شرکت‌های تخصصی خارجی در بخش بیمه عمر در کشور را فراهم می‌کند.


سخن پایانی...


 صنعت بیمه از رکن‌های مهم اقتصادی است که در صورت رفع مشکلات این بخش، به‌طوری که بتواند از توسعه و رشد مناسبی برخوردار شود، می‌تواند در بخش‌های اقتصادی کشور و حتی خانوارها، تحول ایجاد کند. تحقق این هدف نیازمند فراهم کردن برخی شرایط است که در کنار حمایت‌های بیمه مرکزی، اجرای برجام هم می‌تواند در توسعه این صنعت بسیار مفید واقع شود. یکی از محدودیت‌هایی که در سال‌های اخیر از بابت تحریم‌ها در این صنعت ایجاد شد، ورود شرکت‌های خارجی بیمه به کشور بود. در دوران پسابرجام این امیدواری به‌وجود آمد که پای بیمه‌گران خارجی به کشور باز شود.

هرچند خروج دوباره امریکا از برجام این برنامه را ناتمام گذاشت. در چنین شرایطی به‌طور قطع از یک سو شاهد افزایش حق بیمه‌های تولیدی در کشور خواهیم بود که این امر به واقعی شدن نرخ و حق بیمه در صنعت بیمه کمک خواهد کرد و از سوی دیگر، ورود بیمه‌گران خارجی پذیرش ریسک‌های سنگین را ممکن خواهد کرد، چراکه این امر می‌تواند زمینه برقراری ارتباط با بیمه‌گران اتکایی را ایجاد کند. در این بین، ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین امری اجتناب‌ناپذیر است. در سال‌های گذشته نیز تحولات مثبتی در صنعت بیمه به‌وجود آمده که در این میان می‌توان به ورود استارت‌آپ‌ها به صنعت بیمه، تسهیل عملیات بیمه‌گری از طریق فناوری اطلاعات و... اشاره کرد که می‌تواند پیشرفتی چشمگیر در حوزه فناوری اطلاعات در صنعت بیمه به‌شمار رود.


چاپ