گزارشی درباره حضور ۲۲ فیلم در بخش سودای سیمرغ سی و هشتمین جشنواره فجر

پازل فیلم فجر تکمیل شد

علی نعیمی: فهرست ۲۲ فیلم پذیرفته‌شده برای رقابت در بخش «سودای سیمرغ» جشنواره سی‌وهشتم فیلم فجر سرشار از نام‌ها و ایده‌های کنجکاوی برانگیز است؛

آیا واقعاً جشنواره‌ای متفاوت در پیش است؟ به‌گزارش صمت، جمعه شب سرانجام اسامی فیلم‌های راه یافته به بخش «سودای سیمرغ» سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر اعلام شد؛ اعلامی که البته با روال سال‌های گذشته تفاوت‌هایی داشت؛ چند سالی بود که جشنواره فیلم فجر در بدعتی که خودش به راه انداخته بود، اسامی فیلم‌های بخش‌های گوناگون را در نشستی رسانه‌ای با حضور دبیر این رویداد و اهالی رسانه اعلام می‌کرد و در همان نشست به پرسش‌های خبرنگاران درباره فیلم‌ها پاسخ داده می‌شد، امسال اما روال در این بخش تغییر کرد. حوالی ساعت ۲۰: ۳۰جمعه شب ابراهیم داروغه‌زاده دبیر سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر بدون هیچ مقدمه و موخره‌ای ناگهان بر آنتن زنده شبکه خبر ظاهر شد و اسامی فیلم‌های راه یافته به بخش سوادی سیمرغ را خواند. ابراهیم داروغه‌زاده در این پخش زنده اعلام کرد که ۲۲ فیلم توانسته‌اند به این بخش از جشنواره راه پیدا کنند و ۵ فیلم هم به‌عنوان فیلم‌های رزرو در نوبت انتظار قرار گرفته‌اند.
فارغ از کیفیت اعلام اما در میان اسامی فیلم‌های اعلام شده، آثار کنجکاوی‌برانگیز کم نیست. در این گزارش نگاهی به آثار راه‌یافته به بخش سودای سیمرغ سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر خواهیم داشت.

آبادان یازده ۶۰/ مهرداد خوشبخت
مهرداد خوشبخت را شاید بیشتر با سریال‌های تلویزیونی‌اش بشناسید؛ او همان کسی است که «آچمز»، «گشت پلیس»، «غیرعلنی» و... را در قاب تلویزیون به تصویر کشیده است. البته او دست به ساخت فیلم سینمایی هم زده است؛ مثل پروژه فاخر «عقاب صحرا» در سال ۹۱ که البته هنوز رنگ اکران به خود ندیده است. خوشبخت حالا با فیلم سینمایی «آبادان یازده ۶۰» در جشنواره فیلم فجر حضور دارد؛ فیلمی که حتی نامش شما را به یاد سال‌های جنگ می‌اندازد. این فیلم با موضوع دفاع مقدس ساخته شده و در آن بازیگرانی همچون علیرضا کمالی، حسن معجونی، شبنم گودرزی، حمیدرضا محمدی، ویدا جوان و نادر سلیمانی ایفای نقش می‌کنند.

آتابای / نیکی کریمی
«آتابای» فیلمی به زبان ترکی به کارگردانی نیکی کریمی است که پیش از این «شیفت شب» را در مقام کارگردان به سی و سومین جشنواره فیلم فجر در مقام کارگردان آورده بود و در سال ۹۵ هم به‌عنوان بازیگر و تهیه‌کننده «آذر» را به کارگردانی محمد حمزه‌ای در این رویداد سینمایی داشت. به نظر می‌رسد نیکی کریمی در این سال‌ها علاوه بر بازیگری علاقه‌مند به کسب تجربه در بدنه سینما و چرخه تولید و کارگردانی هم شده‌است.
از نکات جالب درباره «آتابای» این است که با ترکیب اعلام‌شده فیلم‌ها، نیکی کریمی امسال تنها فیلمساز زنی است که در مقام کارگردان باید در این جشنواره با سایرین به رقابت بپردازد و شاید این کمترین سهم حضور کارگردانان زن در چند سال گذشته در جشنواره فیلم فجر بوده است. هادی حجازی‌فر، سحر دولتشاهی، جواد عزتی، دانیال نوروش، یوسفعلی دریادل و مه‌لقا می‌نوش ترکیب بازیگران این فیلم را تشکیل می‌دهند.

آن شب / کوروش آهاری
کوروش آهاری حتی برای اهالی رسانه هم کارگردان ناشناخته‌ای است اما فیلمش با نام «آن شب» در همین جشنواره در دو بخش نگاه نو و سودای سیمرغ حضور دارد. کارگردانی که گویا استعدادهای فیلمسازی‌اش به چشم هر دو گروه هیأت انتخاب آمده است.
فیلمنامه این فیلم سینمایی توسط کوروش آهاری و میلاد جرموز نوشته شده و داستان آن درباره یک زوج ایرانی در امریکا است که در یک هتل محبوس شده‌اند در حالی که نیروهای بیگانه‌ای آنها را وادار می‌کنند که با رازهایی که از هم پنهان کرده‌اند روبه‌رو شوند. در این فیلم بازیگرانی مانند شهاب حسینی، امیرعلی حسینی، آرمین مهر، گلبرگ خاوری، علی کوششی و بازیگر خردسال لی‌لی ویکی، جرج مگوایر، الستر لیتم، مایکل گرم و جیا مورا حضور دارند.

ابر بارانش گرفته / مجید برزگر
مجید برزگر پس از ۵ سال این بار با «ابر بارانش گرفته» به جشنواره فیلم فجر آمده و گویا در یک سالی که مشغول ساخت آن بوده، دوست نداشته خبری از آن را منتشر کند و ترجیح داده این فیلم را در سکوت خبری بسازد. برزگر خود گفته است فیلمش هنرمند نام آشنایی ندارد، نقش نخست آن را نازنین احمدی ایفا کرده و یک فیلم آرام، بی‌ادعا و جمع و جور است. مجید برزگر ۳ فیلم آخرش را با حال و هوای تجربی جلوی دوربین برده و ساخته‌هایش نشان داده اساسا کارگردانی است که دوست دارد مدام در این بخش تجربه کسب کند. حالا به نظر می‌رسد «ابر بارانش گرفته» هم در همین فضا ساخته شده است.

پوست / بهمن و بهرام ارک
بهمن و بهرام ارک در یکی دوسال گذشته از پرچمداران دریافت جایزه از جشنواره‌های خارجی با فیلم کوتاه و فرم‌گرای «حیوان» بوده‌اند. دو برادر دوقلوی تبریزی که فیلم کوتاه‌شان اقبال بلندی در جشنواره‌های داخلی هم داشته و توانسته جوایز زیادی کسب کند. «پوست» که به زبان ترکی در ژانر وحشت یکی از مهجورترین ژانرهای سینمای ایران ساخته شده در بخش نگاه نو این رویداد سینمایی هم حضور دارد. موضوع فیلم «پوست» عشق، جادو و خرافه‌پرستی است و درباره خانواده‌ای است که شامل یک مادر و پسر هستند و زندگی آنها به دلیلی دچار مشکل می‌شود. این فیلم بازیگر سرشناسی ندارد و از بازیگران بومی تبریز در آن استفاده شده، به نظر هم می‌رسد «پوست» هم مانند «حیوان» فضای فرم گرایی داشته باشد.

تومان / مرتضی فرشباف
مرتضی فرشباف پیش از «سوگ» را ساخته که اتفاقا توانسته بود جوایز اصلی جشنواره فیلم پوسان را به خود اختصاص دهد. فرشباف اما با دومین فیلمش با نام «بهمن» در سی و سومین جشنواره فیلم فجر هم حضور داشت و در دو بخش بهترین بازیگر نقش اول زن و بهترین جلوه‌های ویژه بصری نامزد دریافت سیمرغ بلورین شد. هر دو فیلم اخیر او هم در گروه سینمایی «هنر و تجربه» به نمایش درآمد. او حالا «تومان» را ساخته و دور از انتظار نیست که همین اثرش هم فیلمی تجربه‌گرا باشد. فرشباف البته پیش از این عنوان کرده بود که قصد دارد فیلمش را به جشنواره فیلم برلین هم ارسال کند. در «تومان» میرسعید مولویان، مجتبی پیرزاده، پردیس احمدیه، ایمان صیاد برهانی و حامد نجابت به ایفای نقش پرداخته‌اند.

خروج / ابراهیم حاتمی‌کیا
آرزوی ساخت «خروج» از ۱۰ سال پیش بر دل ابراهیم حاتمی‌کیا مانده بود؛ از زمانی که گفته شد ابراهیم حاتمی‌کیا قصد دارد برای امسال فیلمی بسازد گمانه‌زنی‌های زیادی درباره قصه فیلم او مطرح شد، گاه او را به ساخت فیلمی از کتاب معصومه آباد نسبت می‌دانند و گاه عنوان می‌کردند او دوباره به سراغ ساخت اثری از دفاع مقدس رفته اما مورد وثوق‌ترین داستانی که از «خروج» منتشر شده مربوط به تعدادی کشاورز می‌شود که زمین‌های‌شان را سیل از بین برده است. گفته می‌شود «خروج» فیلمی جاده‌ای با تم اعتراض مردمی به دولتمردان است. این سومین همکاری ابراهیم حاتمی‌کیا با سازمان اوج بعد از «بادیگارد» و «به وقت شام» است. در این فیلم فرامرز قریبیان به‌عنوان کاراکتر اصلی به ایفای نقش پرداخته که در ۵ سال گذشته به‌دلیل گزیده‌کاری‌اش هیچ فیلمی از او روی پرده سینما نرفته است. پانته‌آ پناهی‌ها، جهانگیر الماسی، گیتی قاسمی، محمدرضا شریفی‌نیا، مهدی فقیه، سام قریبیان، محمد فیلی، آتش تقی‌پور، اکبر رحمتی، فرزاد حسنی، رامین پورایمان و محسن صادقی نسب نیز از دیگر بازیگران این اثر سینمایی هستند.

خوب، بد، جلف ۲؛ ارتش سری / پیمان قاسم‌خانی
«خوب بد جلف ۲ ؛ ارتش سری» تنها فیلم کمدی سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر است که پیمان قاسم‌خانی نخستین قسمت آن را به سی و پنجمین جشنواره فیلم فجر برده بود؛ فیلمی که افزون بر ۱۶ میلیارد تومان فروش را تجربه کرد و باعث شد پیمان قاسم خانی دنباله‌ای برای آن بسازد. فیلم از همین امروز یکی از شانس‌های اصلی شکار سیمرغ بهترین فیلم از نگاه تماشاگران جشنواره است.
پژمان جمشیدی، سام درخشانی، حامد کمیلی، ریحانه پارسا، گوهر خیراندیش، فرهاد آئیش، امیرمهدی ژوله، مارال فرجاد و شکیب شجره ترکیب بازیگران این فیلم سینمایی را تشکیل می‌دهد؛ فیلمی که ابتدا خبرهایی از اکران آن در پاییز امسال به گوش می‌رسید اما صاحبانش ترجیح دادند آن را به ماراتن فجر برسانند.

خورشید / مجید مجیدی
چندی پیش عوامل تولید فیلم سینمایی «خورشید» با انتشار فراخوانی اعلام کردند نیاز به یک نوجوان برای ایفای نقش اصلی این فیلم سینمایی را دارند که متعاقب با آن مشخص شد مجید مجیدی قصد دارد دهمین فیلم سینمایی خود را در چندماه آینده جلوی دوربین ببرد. مجیدی پس از پروژه عظیم «محمد رسول‌الله (ص)» این‌بار به سراغ فیلمی با موضوع کودکان کار رفته است و عمده نقش‌های فیلم جدیدش را کودکان ایفا می‌کنند. فیلمنامه «خورشید» را مجیدی با همراهی نیما جاویدی نوشته است؛ فیلمساز جوانی که سال قبل فیلم تحسین شده «سرخپوست» را در ویترین جشنواره فجر داشت. در این فیلم جواد عزتی نقش اصلی را ایفا کرده است.

خون شد / مسعود کیمیایی
۴ سالی می‌شود که مسعود کیمیایی از سینمای ایران دور شده است، آخرین بار در جشنواره سی و پنجم فیلم «قاتل اهلی» را با دعواهای فراوان با تهیه‌کننده‌اش (منصور لشکری قوچانی) را به نمایش گذاشت و آن نشست ملتهب را بعد از تمام فیلم در سالن رسانه پشت سر گذاشت. «خون شد» ابتدا «عدالت شوم» نام داشت و عده‌ای عنوان می‌کردند این فیلم، قیصری دیگر است، خلاصه داستانش اما چنین هم نشان می‌داد؛ «خون شد» درباره مردی است که برمی‌گردد و می‌بیند خانه‌اش فروپاشیده و دست به کار می‌شود تا همه‌چیز را درست کند و سرجای قبلی‌اش برگرداند و مجبور است با کلی آدم دربیفتد و خون بریزد و خون بدهد. همین خلاصه داستان چند خطی نشان می‌دهد که کیمیایی هنوز نتوانسته از ماجراهای ۳۰، ۴۰ سال پیش دل بردارد. سعید آقاخانی، سیامک انصاری، لیلا زارع، نسرین مقانلو، هومن برق‌نورد، سیامک صفری و... گروه بازیگران این فیلم به تهیه‌کنندگی جواد نوروزبیگی را تشکیل می‌دهند.

درخت گردو / محمدحسین مهدویان
«درخت گردو» عنوان تازه فیلم محمدحسین مهدویان است، کارگردانی که نشان داده است به تاریخ معاصر تسلطی خوب دارد و می‌تواند مخاطب را با خود همراه کند. این پنجمین حضور پی در پی او در ماراتن فجر است که البته رکوردی از یک کارگردان به‌شمار می‌آید. «ایستاده در غبار»، «ماجرای نیمروز»، «لاتاری»، «ماجرای نیمروز رد خون» آثاری هستند که نام او را در سینمای ایران پرآوازه کردند و به واسطه آنها توانست هم فروش در گیشه را تجربه و هم طیفی از مخاطبان را با شیوه جدید فیلمسازی‌اش همراه کند. محمدحسین مهدویان بارها اعلام کرده خط قرمزش «مخاطب» است و تنها چیزی که می‌تواند روند فیلمسازی او را تغییر دهد، نظر مخاطبان است، همین است که باعث می‌شود بارها با مخاطبان فیلم‌هایش را ببیند و خود را ارزیابی کند و در طول ساخت فیلم هم مدام خود را جای آنها بگذارد و متوجه شود که اشکال کارش کجاست. «درخت گردو» تجربه‌ای متفاوت برای او به‌شمار می‌رود؛ فیلمی که از همان روزهای نخست ساخت، عنوان شد درباره بمباران شیمیایی سردشت است و عاشقانه‌ای در دل خود دارد.
سیدمصطفی احمدی، تهیه‌کننده پروژه‌های اخیر مهران مدیری این بار در قامت تهیه‌کننده فیلم مهدویان حاضر شده است و مهران مدیری و پیمان معادی هم به‌عنوان بازیگران این فیلم انتخاب شده‌اند.

دوزیست / برزو نیک‌نژاد
برزو نیک نژاد که در سال‌های اخیر فروشی ویژه را با «لونه زنبور» تجربه کرده پیش از این با «زاپاس» مهمان جشنواره فیلم فجر شده بود. او همان کارگردان مجموعه‌های پر طرفدار «دردسرهای عظیم ۱ و ۲» است. اما این بار ترجیح داده از گیشه فیلم‌های کمدی دل بکند و فیلمی اجتماعی بسازد و «دوزیست» را راهی «فجر ۳۸» کند. تا به این جای کار هم این سومین فیلم جواد عزتی در جشنواره فیلم فجر است. علاوه‌بر جواد عزتی، هادی حجازی‌فر، ستاره پسیانی، مجید نوروزی، لیلی فرهادپوری، الهام اخوان، پژمان جمشیدی، مانی حقیقی و سعید پورصمیمی جمع بازیگران «دوزیست» را تشکیل می‌دهند.

روز بلوا / بهروز شعیبی
به کارگردانی بهروز شعیبی و تهیه‌کنندگی محمدرضا تخت‌کشیان، یکی دیگر از محصولات سازمان اوج است که بابک حمیدیان در آن نقش یک روحانی را ایفا کرده است. لیلا زارع، محمد علیمحمدی، مسعود دلخواه، زکیه بهبهانی، پاشا جمالی، محمد اسکندرفر، ساغر قناعت و داریوش ارجمند سایر گروه بازیگران «روز بلوا» را تشکیل می‌دهند. در خلاصه داستان فیلم آمده است: عماد استاد دانشگاهی خوش‌نام و یک چهره تلویزیونی مورد توجه است، او ناگهان با اتهام‌هایی جدی مواجه می‌شود که خود و خانواده‌اش را در موقعیت پیچیده‌ای قرار می‌دهد.

روز صفر / سعید ملکان
«روز صفر» از پروژه‌های کنجکاوی‌برانگیز جشنواره سی‌وهشتم است که علاوه‌بر بخش «سوادی سیمرغ» پیش از این در بخش «نگاه نو» نیز نامش ثبت شد بود. نخستین تجربه کارگردانی سعید ملکان پس از سال‌ها فعالیت در حوزه چهره‌پردازی و تهیه‌کنندگی، مرتبط با سوژه‌ای ملتهب است و به همین دلیل مراحل تولید آن در سکوت خبری سپری شده است. امیر جدیدی و ساعد سهیلی دو نقش اصلی فیلم «روز صفر» هستند و در کنار آنها چند بازیگر خارجی و چندین بازیگر تئاتر هنرنمایی می‌کنند.

سه کام حبس / سامان سالور
«ساکنان سرزمین سکوت»، «چند کیلو خرما برای مراسم تدفین»، «ترانه تنهایی تهران»، «آمین خواهیم گفت»، «سیزده ۵۹» و «تمشک» از ساخته‌های پیشین سامان سالور است. فیلمسازی که حالا «سه کام حبس» را به جشنواره سی‌وهشتم رسانده است. محسن تنابنده، پری‌ناز ایزدیار، سمیرا حسن‌پور، متین ستوده، مریم بوبانی، محمود نظرعلیان، یدالله شادمانی، محمد اشکان فر و علیرضا مهران گروه بازیگران فیلم را تشکیل می‌دهند.

سینما شهر قصه / کیوان علیمحمدی
کیوان علیمحمدی را تا پیش از این همواره در همراهی‌اش با امید بنکدار به یاد می‌آوردیم؛ دو فیلمسازی که به صورت مشترک فیلم‌های «شبانه»، «شبانه روز»، «ارغوان» و «گیلدا» را کارگردانی کرده بودند و جنس خاصی از سینما را پیگیری می‌کردند که البته مخاطبان خاص خود را هم داشت. حالا علیمحمدی در نخستین تجربه مستقل کارگردانی‌اش از یار همیشگی، با همراهی علی‌اکبر حیدری «سینما شهر قصه» را کارگردانی و تهیه کرده است. این فیلم از آثار کمتر رسانه‌ای شده جشنواره است که به‌طور کامل در سکوت خبری ساخته شده و اطلاعات چندانی درباره محتوا و ساختار آن هنوز رسانه‌ای نشده است.

شنای پروانه / محمد کارت
«در جنوب شهر، شنای پروانه طوفان به پا می‌کند»؛ این خلاصه داستان رسمی منتشر شده از نخستین تجربه فیلم‌سازی بلند محمد کارت است. فیلمسازی که سال قبل و با فیلم کوتاه «بچه‌خور» توانمندی خود در فضاسازی در جنوب شهر تهران را به اثبات رسانده بود. جواد عزتی، طناز طباطبایی، امیر آقایی، پانته‌آ بهرام، علی شادمان، نیره فراهانی، مهدی حسینی‌نیا، ایمان صفا، مه‌لقا باقری، نادر شهسواری و آبان عسکری بازیگران این پروژه هستند.

عامه پسند / سهیل بیرقی
فیلم «من» یکی از پدیده‌های جشنواره سی‌وچهارم فیلم فجر بود؛ فیلم اول فیلمساز جوانی که پیش‌تر تجربه دستیاری کارگردان در فیلم‌های عبدالرضا کاهانی را در کارنامه داشت اما در نخستین تجربه کارگردانی خود یک ایده بلندپروازانه را برای روایت انتخاب کرد. او در دومین تجربه خود یعنی «عرق سرد» بازهم سراغ یک کاراکتر زن رفت اما نتوانست موفقیت فیلم اول را تکرار کند و فضای شعارزده فیلم دوم بر امتیازات روایی و ساختاری آن سایه انداخت. «عامه پسند» اما از منظر کاراکتر اصلی می‌تواند تکمیل سه‌گانه سهیل بیرقی درباره زنان باشد که فاطمه معتمد آریا، هوتن شکیبا و باران کوثری بازیگران اصلی آن هستند.

قصیده گاو سفید / بهتاش صناعی‌ها
«احتمال باران اسیدی» آنقدر برای کارگردان جوانش شهرت به همراه داشت که بهتاش صناعی‌ها خیلی زود تبدیل به چهره‌ای شناخته‌شده در محافل سینمایی و رسانه‌ای شد. صناعی‌ها که با روایت شاعرانه خود در فیلم اولش توانست طیفی از مخاطبان علاقه‌مند به این جنس سینما را با خود همراه کند حالا با دومین فیلمش به جشنواره سی‌وهشتم آمده است. مریم مقدم مانند فیلم اول، ایفاگر نقش اصلی زن فیلم «قصیده گاو سفید» است و پوریا رحیمی سام نقش مقابل او را ایفا می‌کند.

مردن در آب مطهر / نوید محمودی
این چهارمین همکاری مشترک برادران محمودی در سینمای ایران در مقام تهیه‌کننده و کارگردان است. نوید و جمشید محمودی پیش از این فیلم‌های «چند مترمکعب عشق»، «رفتن» و «شکستن همزمان بیست استخوان» را با محوریت مسائل و مصائب مهاجران افغانستانی در ایران کارگردانی کرده بودند. «مردن در آب مطهر» هم فیلمی دیگر در ادامه دغدغه‌های این دو برادر فیلمساز مهاجر است که به‌طور قطع می‌تواند زنجیره توفیق‌های آنها در جشنواره‌های سینمایی داخل و خارج از کشور را تکمیل کند. علی شادمان، ندا جبرائیلی، متین حیدرنیا، صدف عسگری و سوگل خلیق علیرضا آرا، امیررضا رنجبران، خیام وقار، پیمان مقدمی، مهتاب جعفری، فرید اسحاقی، فاطمه شکری، محیا رضایی، فاطمه میرزایی و علیرضا مهران بازیگران این فیلم هستند.

مغز استخوان / حمیدرضا قربانی
پس از تجربه نه‌چندان پرسروصدای «سه‌ماهی»، نام حمیدرضا قربانی با فیلم «خانه‌ای در خیابان چهل و یکم» در محافل سینمایی بر سر زبان‌ها افتاد. فیلمساز جوانی که پیش از ورود به عرصه کارگردانی تجربه دستیاری و برنامه‌ریزی اصغر فرهادی در آثار شاخصی همچون «درباره الی» و «جدایی نادر از سیمین» را در کارنامه داشته است.
فیلمبرداری این فیلم با بازی پریناز ایزدیار، بابک حمیدیان، بهروز شعیبی، نوید پورفرج و جواد عزتی در تهران انجام شده و فیلم از نظر ترکیب بازیگران از کارهای ویژه جشنواره امسال به‌شمار می‌رود.

من می‌ترسم / بهنام بهزادی
بهنام بهزادی را هنوز هم بسیاری از سینمادوستان با فیلم «تنها دو بار زندگی می‌کنیم» می‌شناسند؛ نخستین فیلم این فیلمساز که در زمان رونمایی در جشنواره فجر، تبدیل به فیلم مورد علاقه طیفی از منتقدان و سینمادوستان شد.
بهزادی در ادامه مسیر فیلم‌سازی خود «قاعده تصادف» و «وارونگی» را هم کارگردانی کرد که هرچند توفیق فیلم اولش در جشنواره فجر را تکرار نکرد، در رویدادهای بین‌المللی حضوری پررنگ داشتند و جایگاه بهزادی را به‌عنوان یکی از فیلمسازان تأثیرگذار در نسل جدید سینمای ایران تثبیت کردند.
الناز شاکردوست، پوریا رحیمی‌سام، امیرجعفری، ستاره پسیانی، مهران احمدی، پیام یزدانی، مجید جعفری و یگانه رفتاری بازیگران «من می‌ترسم» هستند.


چاپ